Sterk tegen nat en droog
Heel wat tuinen krijgen het moeilijk nu onze zomers warmer en droger worden, afgewisseld met periodes van zware regenval. De oplossing om jouw tuin te beschermen, ligt bij de bodem. Die moet zich gedragen als een spons: water opnemen, vasthouden en terug afgeven aan de omgeving als het nodig is.
Door enkele eenvoudige aanpassingen, bescherm je jouw tuin tegen extreme weersomstandigheden. Een sponstuin is niet alleen mooi groen, maar ook een meerwaarde voor de natuur. Je kan op alle plaatsen starten met een sponstuin, van voortuin over dak en gevel tot achtertuin en balkon. Bedoeling is om stukjes groen zo in te richten dat water eenvoudig kan terugstromen naar de natuur. Wij geven je 4 tips van tuinexperts Marc Verachtert en Bart Verelst, afkomstig uit het ‘Zakboek voor de sponstuin’ uitgegeven bij Lannoo op 7 maart 2023.
1. Zo veel mogelijk ontharden
Stenen en tegels vervangen door waterdoorlatende alternatieven is een essentiële stap. Minder verharding betekent dat het regenwater beter en langer in jouw tuin blijft. Het ingesijpelde water vormt een buffer voor droge periodes.
Tip: Een volledig verharde oprit voor je auto is niet de meest watervriendelijke optie. Om je garage of carport in te rijden, is een ‘karrenspoor’ een prima optie. Het bestaat uit twee verharde stroken die de wielen een stevige basis bieden. De tussen- en naastliggende stroken vul je met groen of steentjes.
2. Laat de bodem ademen
Een goede bodemstructuur zorgt voor een actief bodemleven. Dat is nodig om zuurstof en water makkelijker te laten binnendringen.
Om de bodem weer te laten ademen, is tegels verwijderen een goed begin. Al is de bodem onder die tegels vaak nog erg verdicht, waardoor er maar weinig water wordt opgenomen. Woel daarom de grond los met een spitvork. Werd er grond uit diepere lagen naar boven gewerkt, voeg dan zeker organische stof toe.
3. Voeg meer groen toe
Plant niet enkel gras of bloemen, maar zorg ook voor vaste planten, struiken of bomen. Deze wortelen dieper in en zorgen zo voor meer sponswerking.
Bomen hebben nog een voordeel: ze remmen de regen af. De kruin vangt de eerste druppels op en laat vervolgens de regen doorsijpelen. Daardoor wordt de tuin geholpen in het terug in de grond brengen van water, want op deze manier komt niet alle regen tegelijk op de bodem. Een deel ervan blijft zelfs in de boom en wordt er deels opgenomen via de bladeren, of verdampt en komt zo weer in de waterkringloop terecht.
Op kleine schaal is dit ook het geval bij struiken, vaste planten, siergrassen en kruiden. Ze hebben minder bladmassa, maar stellen wel de open ruimte en dus de waterdoorlatende zone in jouw tuin veilig.
4. Leg een buienborder of wadi aan
Een buienborder of wadi is een goede manier om het regenwater geleidelijk aan in je tuin te laten lopen. Een wadi – ‘waterafvoer door infiltratie’ – is een verdiepte zone in de tuin die meestal open en bloot ligt. Een buienborder zit ingepast in een border en ligt dus meer verborgen.
Ze hebben echter eenzelfde functionaliteit gemeen: het opgevangen water laten infiltreren in de bodem. Nog een extra voordeel is dat een wadi of buienborder veilig is voor kinderen en huisdieren. Het water verdwijnt immers binnen een tijdspanne van enkele uren.
© beeldmateriaal: Marc Verachtert, Veronique De Walsche, Ebema en Aco .
FAQ: veelgestelde vragen over de sponstuin
- Wat is een sponstuin en hoe werkt het?
Een sponstuin is een tuin die regenwater opvangt en vasthoudt zoals een spons. Door ontharding en het toevoegen van meer groene elementen kan jouw tuin overtollig regenwater absorberen in plaats van het af te voeren naar het riool. Dit helpt wateroverlast te voorkomen en is goed voor het milieu. - Waarom zou ik een professionele tuinaannemer inschakelen voor mijn sponstuin?
Een tuinaannemer heeft de expertise om jouw tuin optimaal in te richten voor wateropvang. Ze weten welke planten en materialen het beste werken, hoe ze de bodem moeten voorbereiden en zorgen voor een duurzaam resultaat. Zo bespaar je tijd en krijg je gegarandeerd een goed functionerende sponstuin. - Welke voordelen biedt een sponstuin voor mijn eigendom?
Een sponstuin voorkomt wateroverlast rondom je huis, vermindert je waterrekening door regenwater op te vangen, verhoogt de biodiversiteit in je tuin en kan zelfs de waarde van je eigendom verhogen. Daarnaast draag je bij aan een duurzamere omgeving. - Hoeveel onderhoud vraagt een sponstuin?
Een goed aangelegde sponstuin door een professionele tuinaannemer vraagt minder onderhoud dan een traditionele tuin. De juiste plantkeuze en bodemvoorbereiding zorgen voor een onderhoudsvriendelijke tuin die zich grotendeels zelf onderhoudt. Periodiek onderhoud door een tuinaannemer houdt alles in topconditie. - Is een sponstuin geschikt voor elke tuin?
Bijna elke tuin kan worden aangepast om meer water op te vangen. Een tuinaannemer kan jouw specifieke situatie beoordelen en een op maat gemaakte oplossing voorstellen. Of je nu een kleine stadstuin hebt of een groot terrein, er zijn altijd mogelijkheden om je tuin sponsachtig te maken.
